Polska stając się członkiem Unii Europejskiej, z dniem 1 maja 2004r. została objęta Wspólną Taryfą Celną. Jednocześnie uchylona została obowiązująca w Polsce ustawa z dn. 9 stycznia 1997 r. - Kodeks Celny (Dz.U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 wraz z późniejszymi zmianami). Przestały również obowiązywać wszystkie akty wykonawcze wydane na podstawie Kodeksu Celnego oraz ustawa z dnia 26 września 2002 r. o administrowaniu obrotem towarami z zagranicą (Dz.U. Nr 188, poz. 1272).
Zniesiona została także kontrola celna towarów przewożonych z Polski i w związku z tym cła nie nalicza się. W ramach wspólnego wewnętrznego rynku obowiązuje swoboda przepływu towarów.
Uwaga (dot. osób podróżujących do Wielkiej Brytanii):
Z uwagi na niski poziom opodatkowania papierosów i innych produktów tytoniowych w Polsce, Wielka Brytania wraz z kilkoma innymi krajami UE wprowadziła przejściowe regulacje podatkowe na ich przywóz. Podróżny, przewożący z Polski do Wielkiej Brytanii więcej niż 200 sztuk papierosów musi zapłacić podatek (przejścia na granicy oznakowane kolorem czerwonym). W przeciwnym razie towar może zostać skonfiskowany i zniszczony.
Limit na papierosy ma obowiązywać do 31.12.2008, o ile w międzyczasie termin ten nie zostanie zmieniony lub zniesiony.
Więcej informacji dot. problematyki celnej znajdą Państwo w serwisie Ministerstwa Gospodarki i Pracy: www.clo.mg.gov.pl
Przydatne linki:
- Służba Celna Rzeczypospolitej Polskiej
- System Zintegrowanej Taryfy Celnej ISZTAR 2
- Zintegrowana Taryfa Celna Wspólnot Europejskich
- Informacja celno-podatkowa Unii Europejskiej
- Brytyjski Urząd Celny (Customs and Excise - HM C&E)
Import do Wielkiej Brytanii z krajów nie należących do Unii Europejskiej
Kontyngenty
W Wielkiej Brytanii rozróżnia się dwa rodzaje kontyngentów w imporcie: kontyngenty/ograniczenia ilościowe (import licensing quotas) oraz kontyngenty taryfowe (tariff quotas). Kontyngenty te stanowią w pierwszym przypadku formę restrykcji ograniczających import określonych towarów z niektórych krajów zaś w drugim przypadku są formą preferencji umożliwiającą import określonych towarów według obniżonej stawki celnej. W obu przypadkach wysokość kontyngentów ustalana jest dla całej Unii Europejskiej a ich ostateczne rozdysponowanie kontrolowane jest przez Komisję Europejską. W poszczególnych krajach członkowskich określone organa rządowe zostały jednakże upoważnione do dopuszczania towarów objętych kontyngentami na obszar celny Unii Europejskiej. W Wielkiej Brytanii instytucjami takimi są Ministerstwo Handlu i Przemysłu (Department of Trade and Industry) i Królewski Urząd Ceł i Akcyzy (HM Customs and Excise).
Kontyngenty taryfowe rozdzielane są w kolejności zgłoszeń (zasada first come first served). Administrowaniem kontyngentów taryfowych zajmuje się specjalnie do tego powołana komórka w brytyjskim Urzędzie Celnym (HM Customs and Excise, Central Tariff Quotas Unit) mająca swoją siedzibę w Southend-on-Sea (rejon Londynu).
W przypadku, gdy preferencyjna kwota nie została jeszcze wykorzystana towar wprowadzany jest na obszar celny Unii Europejskiej z preferencyjną stawką celną. W przypadku natomiast, gdy wykorzystanie danej kwoty jest znaczne, do czasu potwierdzenia przez Komisję Europejską wysokości jej wykorzystania, import może być dokonany jedynie w momencie wpłacenia depozytu na poczet należnego cła bądź przedstawienia przez importera gwarancji. Jeżeli kontyngenty taryfowe dotyczą importu z określonych krajów importer musi przedstawić świadectwo pochodzenia wystawione przez odpowiedni urząd kraju objętego preferencjami.
W przypadku importu niektórych towarów rolno-spożywczych (dotyczy to głównie mięsa i przetworów mięsnych, drobiu, produktów mleczarskich oraz jaj) importer może skorzystać z preferencji celnych dostępnych w ramach kontyngentów taryfowych dopiero po otrzymaniu stosownej licencji importowej. W Wielkiej Brytanii sprawami związanymi z licencjonowaniem towarów rolno-spożywczych w ramach kontyngentów taryfowych zajmuje się Agencja Płatności Rolnych (Rural Payments Agency) podległa brytyjskiemu Ministerstwu Rolnictwa.
Cła
Przepisy dotyczące procedur importowych są wydawane przez Urząd Celny (Customs and Excise - HM C&E). Deklaracja celna, musi być złożona (tzw. Entry) w przypadku każdej dostawy. Deklaracja stanowi dokument, na podstawie którego jest określane cło, zwolnienia towaru z cła, ewentualne reklamacje oraz pozwala na kontrolę towaru, wchodzącego w obszar celny Wlk. Brytanii. Proces składania deklaracji w większości kraju może odbywać się drogą komputerową. W przypadku przetworzonych towarów rolnych - oprócz cła i VAT płaci się różnego rodzaju opłaty dodatkowe takie jak levy, opłaty cukrowe itd. wynikające z realizacji Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej (CAP)
Stawki celne są obliczane ad valorem. Struktura stawek celnych przedstawia się następująco:
- surowce: 0-4,5%, rzadko przekracza ten poziom
- półprodukty: 2-14%
- produkty gotowe: 3-20%
- produkty rolne, stawki różnią się w zależności od produktu
W imporcie do Wlk. Brytanii istnieje możliwość uzyskania zwolnień z cła (a także VAT-u). Odnosi się to głównie do towarów importowanych do Wlk. Brytanii na warunkach tymczasowego przywozu dla wykorzystania ich na obszarze UE. W tej sytuacji jest wymagane zabezpieczenie finansowe w postaci depozytu (zwracany przy reeksporcie towaru) lub gwarancja w odniesieniu do składów celnych. Uproszczone procedury występują także w przypadku importu i eksportu towarów dokonywany na podstawie karnetów ATA. Zwolnienia celne obejmują szeroki zakres produktów, np.:
- środki transportu
- kontenery i opakowania
- sprzęt profesjonalny
- eksponaty wystawiennicze
- próbki, wzory
- Akcyza
W Wlk. Brytanii podobnie jak w wielu innych krajach na szereg towarów jest nałożona akcyza, którą są zobowiązani płacić producenci, importerzy oraz firmy prowadzące składy akcyzowe. W przypadku importu akcyza jest naliczana od wartości towaru zawierającej naliczone cło. Towary, na które jest nakładana akcyza mogą pochodzić zarówno z Wlk. Brytanii, jak również spoza, w tym z obszaru UE. Należność z tytułu płatności akcyzy powstaje, gdy:
- towary są zwalniane do konsumpcji lub zużycia (generalnie poprzez sieć składów),
- zarejestrowany przedsiębiorca handlowy bądź okazjonalny importer otrzymuje towary w Wlk. Brytanii,
- sprzedawca towaru dostarcza go w ramach specjalnego systemu sprzedaży na odległość,
- wystąpiło zaginięcie przesyłki lub stwierdzono w jej ramach braki,
- zaimportowane towary początkowo przeznaczone do własnego użytku zostały następnie sprzedane lub nabierają charakteru handlowego.
| Opłaty akcyzowe dotyczą głównie następujących towarów:
- alkoholi,
- wyrobów tytoniowych,
- ropy naftowej i jej pochodnych.
i uznawane są jako część kosztów tym samym zwiększając podstawę wymiaru podatku VAT.
Wiele towarów akcyzowych jest składowanych w specjalnych składach akcyzowych, podobnie jak to ma miejsce w przypadku składów celnych. W składach dopuszcza się stosowanie różnych form przetworzenia towarów, np. blendowanie, przepakowanie i etykietowanie, tym niemniej nie przewiduje się podjęcia działalności produkcyjnej poza jedynie rozlewaniem wyrobów alkoholowych.
Ograniczenia pozataryfowe
Inne restrykcje importowe są spowodowane względami pozaekonomicznymi, np. zdrowiem, bezpieczeństwem, ochroną środowiska oraz realizowaną polityką społeczną. Z uwagi na powyższe uwarunkowania zakazany jest import, m.in. pewnych rodzajów broni oraz produktów, które mogą stanowić obrazę moralności.
Ministerstwa odpowiedzialne za stosowanie ograniczeń w odniesieniu do innych rodzajów produktów (np. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych - narkotyki) mogą zażądać od importera przedstawienia licencji, pozwoleń lub certyfikatów na produkty, które nie mogą być importowane. Dotyczy to następujących produktów:
- zwierząt lub produktów zwierzęcych z uwagi na względy zdrowotne i przechowalnictwa,
- roślin i produktów roślinnych (włączając drewno) z uwagi zarówno na względy zdrowotne jak i przechowalnictwa,
- broń palna i amunicja, materiały wybuchowe, materiały nuklearne i inne niebezpieczne substancje.
Strefy wolnocłowe
W Wielkiej Brytanii działa 7 wolnych obszarów celnych (5 na terenie portów morskich: Hull, Liverpool, Sheerness, Southampton i Tilbury oraz 2 na terenie portów lotniczych: Birmingham i Prestwick). Firmy administrujące wolne obszary celne na terenie Wielkiej Brytanii działają w oparciu o przepisy Customs and Excise Management Act 1979. Ponadto, szacuje się, że na terenie Zjednoczonego Królestwa działa ok. 3500 różnego typu składów wolnocłowych, w których oprócz składowania dopuszcza się prowadzenie pewnego rodzaju działalności gospodarczej, takiej jak np. rozlewanie napoi, przepakowywanie czy sortowanie towarów.
Towary pochodzące z krajów nie należących do Unii Europejskej sprowadzane na teren brytyjskich WOC zwolnione są z opłat celnych i podatkowych. Wyjątek stanowią jedynie towary objęte akcyzą, głównie wyroby alkoholowe i tytoniowe, gdzie opłata akcyzowa musi być uiszczona w momencie wprowadzania towarów do WOC, chyba, że towary te będą przechowywane na terenie tzw. składów akcyzowych (Excise Warehouses) znajdujących się w obrębie danego wolnego obszaru celnego. Należne opłaty celne i podatkowe uiszcza się jedynie w przypadku wyprowadzenia towaru z WOC i wprowadzenia go na obszar celny Wielkiej Brytanii lub innego kraju UE.
Przerób uszlachetniający
W Wielkej Brytanii, podobnie jak w Polsce, rozróżnia się dwa rodzaje obrotu uszlachetniającego: czynny (inward) i bierny (outward). Przepisy brytyjskie w zakresie obrotu uszlachetniającego należą do jednych z najbardziej liberalnych wśród krajów członkowskich Unii Europejskiej.
W reżimie czynnego obrotu uszlachetniającego jest możliwe skorzystanie ze zwolnień z ceł, VAT-u, obciążeń na produkty rolne i ceł anty-dumpingowych, gdy towar trafia na obszar UE i jest poddany uszlachetnieniu, a następnie wyeksportowany do krajów spoza UE.
Problematyka związana z obrotem uszlachetniającym czynnym regulowana jest aktami prawnymi Unii Europejskiej: Council Regulation (EEC) No. 2913/92 i Commission Regulation (EEC) No. 2454/93. Ponadto brytyjski Urząd Ceł (HM Customs & Excise) wydał wytyczne dla miejscowych podmiotów gospodarczych wyjaśniające w szczegółowy sposób zasady rozliczeń należność celnych i podatkowych w obrocie uszlachetniającym czynnym (Notice No. 221 z sierpnia 1994 r.). Informacje na temat tej formy obrotu są dodatkowo zawarte w brytyjskiej taryfie celnej.
W Zjednoczonym Królestwie podmioty gospodarcze dokonujące obrotu uszlachetniającego czynnego mogą korzystać z zawieszenia (suspension) płacenia ceł i podatków na czas trwania procesu przerobu lub też ze zwrotu (drawback) zapłaconych należności celnych i podatkowych po zakończeniu operacji przerobu. Regulacje HM Customs & Excise określają w jakich przypadkach można korzystać z poszczególnych form rozliczeń. Podmioty gospodarcze pragnące korzystać z powyższych preferencji muszą uzyskać zgodę (authorisation) urzędu celnego na taką formę rozliczeń. Brytyjskie Urzędy Celne wydają pozwolenia na taki obrót w zależności od częstotliwości dokonywania importu towarów do przerobu, rodzaju importowanych do przerobu towarów oraz tego, czy operacja przerobu będzie wykonywana w jednym czy też w kilku krajach Unii Europejskiej. Powyższą zgodę firma musi uzyskać przed rozpoczęciem importu towarów do przerobu (w przypadku regularnego importu wniosek musi być złożony, co najmniej na 2 miesiące przed rozpoczęciem pierwszej dostawy). Zazwyczaj pozwolenie zostaje na okres 1 roku, może być jednak wydane na okres 2 lat, a w pewnych warunkach nawet na dłuższy okres czasu. Nie ma możliwości wydania pozwolenia "wstecz", po dokonaniu importu towarów do przerobu. Jednym z warunków uzyskania pozwolenia jest zobowiązanie podmiotu gospodarczego do udostępnienia funkcjonariuszom urzędu celnego wglądu w księgi rachunkowe oraz do dostępu do towaru korzystającego z preferencji celnych (zawieszenie bądź zwrot opłat celnych i podatkowych).
W przypadku zawieszenia poboru cła i podatków przy imporcie towarów do przerobu urzędy celne w zdecydowanej większości wypadków nie pobierają zabezpieczeń z tego tytułu. W przypadku niewywiązania się podmiotu z postanowień pozwolenia (np. sprzedaż finalnego towaru w kraju) musi on uiścić zależne opłaty celne i podatkowe łącznie z odsetkami (wysokość stopy procentowej określona jest w taryfie celnej). Podmioty łamiące powyższe regulacje mogą być ponadto pociągnięte do odpowiedzialności (łącznie z odpowiedzialnością karną) na podstawie Customs and Excise Management Act 1979.
W sporadycznych wypadkach, zazwyczaj, gdy firma miała w przeszłości problemy z rozliczeniami z urzędem celnym, urząd ten może zażądać od podmiotu zabezpieczenia na poczet należnych opłat celnych i podatkowych. Zabezpieczenie może mieć różną formę i o jej wyborze decyduje lokalny urząd celny w zależności od oceny wiarygodności klienta. Zazwyczaj jest to gwarancja bankowa bądź depozyt. Dopuszcza się również zobowiązanie własne klienta do zapłaty (np. weksel własny, zdeponowany czek czy wręcz oświadczenie o zwrocie należnej kwoty). Zabezpieczenie zwracane jest zazwyczaj w momencie przekazania do urzędu celnego potwierdzenia wyeksportowania finalnego produktu. Podmiot gospodarczy zobowiązany jest jednak do przechowywania dokumentów związanych z transakcją przerobową przez okres 4 lat i przez ten okres czasu władze celne mają możliwość ich weryfikacji.
W odniesieniu do obrotu uszlachetniającego biernego istnieje możliwość uzyskania całkowitego lub częściowego zwolnienia z opłat celnych od towarów pochodzących z krajów UE, które są eksportowane poza UE celem dokonania przerobu lub naprawy, a następnie ponownie przywożone na obszar UE.
Żródło: Ambasa Rzeczypospolitej Polskiej w Londynie, Wydział Promocji Handlu i Inwestycji |
